Overgroeid poortje in Muro
En dan loop ik vast in hoofdstuk 8. Ik was juist zo tevreden over de eerste hoofdstukken van mijn boek. Er zit vaart in het verhaal, de personages krijgen langzaam vorm en de hoofdverhaallijn begint duidelijk te worden. Maar hoofdstuk 8 ligt dwars. Op de een of andere manier wil dit hoofdstuk alsmaar niet geloofwaardig op papier komen. Ik probeer het een en ander uit en gooi de ene na de andere scène ook weer in de prullenmand. Ik moet het onder ogen zien: mijn nieuwe boek is gestrand. Als een bootje, dat eerst zo soepel en wendbaar de rivier afvoer en nu ineens op een zandbank is gelopen. Vlot trekken en opnieuw proberen haalt niets uit. Wat nu?

Sleutelen aan de eerste zin
Ik betrap mezelf erop dat ik weer ga sleutelen aan de eerste hoofdstukken. Hé, had ik mezelf niet beloofd pas te gaan herschrijven als de basistekst helemaal op papier staat? Eerst het hele verhaal neerzetten en dan pas de tekst mooi maken. Maar ja, het is zo verleidelijk om opnieuw naar die eerste zinnen te gaan kijken. Dat kan natuurlijk altijd beter! Het blog van Dennis Rijnvis over het schrijven van die eerste perfecte zin doet mijn vingers jeuken. Roep vragen op, schrijf beeldend, zorg dat er iets op het spel staat, zegt Dennis. Allemaal nuttige tips en hij geeft er nog handige voorbeelden bij ook. Ik gooi mijn voornemens overboord en bedenk allemaal alternatieve manieren waarop ik mijn verhaal kan beginnen.

Even laten rusten
Dan roep ik mezelf weer tot de orde met het redelijke argument dat de eerste hoofdstukken waarschijnlijk toch weer helemaal anders worden als ik het hele verhaal in concept af heb. De feestdagen en de drukke decembermaand zijn een goed excuus om even wat afstand te nemen. Weken gaan voorbij tot ik in januari een datum in mijn agenda prik om mijn verhaal weer vlot te trekken. Ik probeer een van mijn eerder beproefde methodes: onderzoek doen voor aspecten die later in het verhaal aan de orde komen. Zo ben ik toch bezig met mijn boek en is mijn tijd in ieder geval nuttig besteed.

Ruïnes in Muro

En ja, dat helpt best een beetje. Het geeft me ideeën voor hoofdstukken verderop in het verhaal en zelfs voor de uitwerking van het plot. Hier en daar bedenk ik zelfs al scènes die het verhaal een nieuwe wending geven. Ja, dáár moet het verhaal heen. Nu bewijst zich het nut van mijn nieuwe schrijfprogramma Scrivener. Hierin heb ik alvast een globale hoofstukindeling gemaakt, waarin ik de grote lijnen in kernwoorden heb beschreven. Nu kan ik er mijn nieuwe ideeën gewoon aan toevoegen. Om de volgorde hoef ik me niet druk te maken. Die kan ik nog heel eenvoudig veranderen door de hoofdstukken heen en weer te slepen in het programma. Langzaam krijg ik weer oog voor de grote lijnen.

Ben ik het verleerd?
En toch, als ik opnieuw begin aan hoofdstuk 8, wil het nog steeds niet vlotten. Dan weer vind ik mijn hoofdpersonage te dramatisch of zit er juist te weinig gevoel in de scènes die ik bovendien verkeerd gekozen vind en daarom vervang door andere die ik op hun beurt weer verwerp. Heel even bekruipt me het gevoel dat ik het schrijven verleerd ben of dat ik misschien teveel afstand heb genomen van mijn verhaal waardoor ik mijn hoofdpersonage niet meer goed op het netvlies heb. Misschien moet ik eerst haar achtergrond nog wat meer uitwerken. En dan weet ik het ineens. Waarom beginnen met hoofdstuk 8? Ik sla het hele hoofdstuk over en begin met een hoofdstuk ergens verderop in het verhaal, waarin mijn hoofdpersonage voor een nieuwe uitdaging staat. Voor dit hoofdstuk heb ik al scènes bedacht, dus dat moet het makkelijker maken.

Uitzicht vanuit Muro
Vlot getrokken

En bij het uitwerken van de eerste scène merk ik het al. Dit is de oplossing! Nu heb ik het weer helemaal te pakken. In één dag zet ik een compleet nieuw hoofdstuk neer. Tevreden leun ik achterover. Perfect? Nee, zeker niet, maar ik zit weer helemaal in de sfeer van het verhaal. Nu heb ik duidelijk wat ik wil vertellen en hoe. Mijn bootje is elders in de rivier weer in een stroomversnelling terecht gekomen. En ik neem me voor vanaf nu indien nodig sprongsgewijs door het boek te werk te gaan. Het verbinden van de verschillende hoofdstukken is van later zorg. Dat kan zelfs nog tijdens het herschrijven en misschien kom ik dan tot de conclusie dat hoofdstuk 8 volkomen overbodig is…