werkplanning
Ik hou erg van boeken waarin verschillende verhaallijnen naast elkaar lopen. Als lezer verwacht ik wel dat die verschillende verhaallijnen ergens weer bij elkaar komen en met elkaar verbonden zijn via een centrale verhaallijn. Deze rode draad moet het begin van het verhaal verbinden met het einde; anders heb ik het gevoel dat het verhaal nog niet af is. Tijdens het schrijven van mijn debuutroman ontdekte ik hoe lastig het is een duidelijke verhaallijn neer te zetten.

Korte verhaallijnen

Om de aandacht van de lezer vast te houden, werkte ik vanaf het begin met kortere verhaallijnen. Steeds liet ik iets gebeuren waarvan de lezer zich af zou vragen hoe dat verder zou gaan. Zo beschreef ik de arrestatie van mijn hoofdpersonage, zodat de lezer zich af zou vragen wanneer hij weer vrij zou komen. Tegen de tijd dat de nieuwsgierigheid van de lezer werd beloond (de vrijlating), beschreef ik de volgende ontwikkeling: de grote financiële problemen waarin mijn hoofdpersonage door zijn arrestatie terecht was gekomen, enzovoort.

Centraal thema

De langere verhaallijn, de rode draad van mijn verhaal, was wat vaag en het centrale thema had ik niet helder voor ogen, waardoor het geheel geen goed verband had. Pas toen er al een complete conceptversie lag, wist ik wat ik met dit verhaal over wilde brengen; waar het verhaal in wezen over ging. En hoewel ineens de samenhang van de gebeurtenissen logisch leek, moest de conceptversie compleet herschreven worden om de rode draad duidelijker naar voren te brengen. Die rode draad bepaalt immers hoe de personages zich gedragen en welke keuzes zij maken.

Isabel Allende
Vanaf dat moment kon ik geen boek meer openslaan zonder op zoek te gaan naar de rode draad, het centrale thema en de manier waarop de verhaallijnen met elkaar verweven waren. Zo las ik recent ‘De Japanse Minnaar’ van Isabel Allende. In dit boek lopen verhaallijnen uit heden en verleden door elkaar op een manier zoals alleen Allende dat kan. Aan het einde van het boek komen al die verhalen binnen het verhaal samen en dan wordt ook de rode draad duidelijk. Tja, als ik dat toch eens onder de knie kreeg...

Voornemen

In mijn volgende boek ga ik dat in ieder geval heel anders aanpakken. Dit verhaal, waar ik de houtskoolschets al van heb liggen, heeft vanaf het begin een rode draad en ik ben vast van plan de personages en gebeurtenissen daaraan op te hangen En ook dit verhaal heeft kortere verhaallijnen om de spanning vast te houden en de lezer nieuwsgierig te maken naar het verdere verloop.


Vijf tips voor het hanteren van verhaallijnen:

  1. Bedenk voordat je begint te schrijven de rode draad van je verhaal en het centrale thema van je verhaal. Op de site van Quizlet staan wat tips bij het bedenken van een verhaallijn. Verhalenmaker Sigrid van Iersel vertelt in haar blog hoe je een goede verhaallijn kunt afkijken bij televisiemakers. Lijkt me leuk om eens te proberen in een kort verhaal.
  2. De structuur van een verhaal is beknopt uitgelegd op deze site van Create my Books.
  3. Het kan helpen je verhaallijn in een grafiek te zetten. Schrijfcoach David Mulder geeft drie nuttige tips over de verhaallijn op de site boekschrijven.nl.
  4. Een sterke verhaallijn is niet in een middagje klaar. Laat je verhaallijn een poosje 'rijpen'. Laat je gedachten er eens over gaan als je op de trein staat te wachten of wanneer je net wakker bent, maar nog geen zin hebt op te staan. De kans is groot dat je er nog wat bij bedenkt wat je verhaal sterker maakt.
  5. Heb je de conceptversie af? Check dan of alle onderdelen binnen je verhaal met de rode draad zijn verbonden. Als dat niet zo is, moet je  personages of gebeurtenissen schrappen. Misschien kun je daar nog iets mee in een apart kort verhaal.

1000 Resterende tekens